Pers Sanatı ve Darius’un Kenti Persepolis

Persepolis Antik Kenti

Persepolis Antik Kenti

Pers İmparatorluğu’nun (Akhaimenid)  başkenti ve Antik dünyanın en bilinen kentlerinden biri olan Persepolis, MÖ 6. Yüzyıl sonlarında Pers Kralı II. Darius (Dara) tarafından kurulmuştur. Pers tarihinin en güçlü ve en görkemli dönemi şüphesiz Darius Dönemi’dir. Persepolis’in en görkemli yapısı imparatorun sarayı olmuş, Darius’tan sonra gelen imparatorlar da bu sarayı kullanmış, kendilerine has eklemelerle genişletmişlerdir. Darius’un Kenti Persepolis hakkında her şey şimdi arkhedergisi.com.tr’de!

Darius’un ardılları olan I. Serhas ve Artakserkses saray dışında şehri de büyütmüş ve oldukça görkemli anıtlar yaptırmışlardır.

Persepolis Kral Sarayları

Persepolis’teki kral sarayları taşıma toprakla yapıldığı bilinen yapay bir tepe üzerindeydi. Sarayların bulunduğu bu bölüme iki büyük merdivenle çıkılıyordu. Merdivenlerin yan duvarları heykel ve kabartmalarla bezeliydi. 

Kserkses’in taht salonunda başlıkları boğa ve insan şeklinde olan devasa boyutta 100 sütun bulunmaktaydı.  Bu sütunlardan günümüze yalnızca bir tanesi ulaşmıştır.

Darius’un, Mısır’daki taş ocaklarından getirilen taş bloklarla yapılmış bir tören salonu bulunuyordu. Apadana ismindeki bu salon 10.000 kişi kapasiteliydi. Hazine sarayının avlusuna açılan dört kapı oldukça tahrip olmuş durumdayken renkli alçılarla kaplanmıştır. Sarayın özellikle geçiş bölümlerinde yer alan heykel dizileri günümüze sağlam şekilde ulaşmıştır. Büyük sütun kaideler üzerinde bulunan bu heykeller iyiliği simgeleyen yarı insan savaşçı ve kötülüğü simgeleyen bir canavarın mücadelesini, soncunda ise iyiliğin kazandığı zaferi betimler.

Kral Mezarları

Frigya Kral Mezarlarına benzerliği ile dikkat çeken bu mezarlar Taht-ı Cemşid ve Nakş-ı Rüstem olarak adlandırılan iki kral mezarıdır. Bu mezarlar Persepolis’in yakınlarında bulunan kayalık bir yamaca oyularak yapılan saray görünümlü yapılardır. Bu mezarlardan biri I. Darius’a aittir. 

MÖ 331 yılında Büyük İskender Persleri yenilgiye uğratmış ve kenti yakmıştır. Bu tarihten sonra terke edilen kent 1930’lu yıllarda başlayan arkeolojik çalışmalarla gün yüzüne çıkarılmıştır.

Persepolis’in Charles Chipiez tarafından çizilen kuş bakışı rekonstrüksiyonu

Persepolis’te ilk kazılar, 1930 yılında, Alman arkeolog Ernst Herzfeld tarafından yapılmış ve terasın güneyinde bulunan sarayın kalıntıları gün yüzüne çıkarılmıştır. 1952 yılında ise Ali Sami tarafından yapılan kazı çalışmalarında, I. Kserkses’in sarayı olarak adlandırılan yapı tamamen kazılmıştır. Havuzlu bir bahçe ile çevrili bu sarayın Akhaimenid krallarının Persepolis’i ziyareti sırasında konakladıkları yer olduğu anlaşılmaktadır.

Sanattan insana, kültürden tıbba dair her şey Arkhe Arkeoloji Dergisi‘nde!

Persepolis kenti 1979 yılında UNESCO Dünya Miras Listesi’ne alınmıştır.

Yanıtla

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir