Mozaik Sanatı: Bölüm 5

Eski Doğu ve Girit’te Mozaik: Girit’te Mozaik

Knossos’ta, 1902 yılında Sir Arthur Evans’in taht odasında bulduğu bir taş kutuda, kristal amethys, lapis lazuli lacivert taşı ve altın parçalarına rastlanılmıştır. Tapınak deposunda bulunanla benzer bir oyun levhasına, pervazın bezemesi için bu kıymetli taşlar düşünülmüş olabilir.

Yine Knossos’ta, yarı cephesi şeklindeki küçük fayans plak kakmalı kutuya ait bir parça bulunmuştur. Ayrıca, fayans plaklarında çeşitli konular, rölyef olarak işlenmiştir. Savaşçılar, evler, saraylar ve bitki motifleri. Fakat duvar veya döşeme kaplaması hakkında Girit’te mozaik kullanıldığına dair hiçbir kanıt mevcut değildir. Şimdiye kadar görülen bu örneklerde mozaik tekniğine yaklaşılmasına rağmen esas mozaik sanatında ilgili örnekler M.Ö. 4.yy.’dan itibaren Yunanistan’da Doğu’da ve Mısır’da, döşeme mozaik yapım akımı olarak kendini göstermektedir.

Mozaik Sanatı Bölüm 5

Mozaik Yapımı

Mozaik taşları, çeşitli boyutlarda prizmatik biçiminde kesilerek herhangi bir örnek üzerine birbirine uyacak şekilde sıralanarak mozaik eserler meydana getiriliyordu. Bu taşların bir yüzeylerinin düz olmalarına dikkat edilirdi. Ayrıca yan yana gelebilmelerini ve uygun düşmelerini sağlayabilecek bazı kenarları perdahlanırdı .

Şüphesiz, bir mozaik döşemesinde birçok işçinin ortaklaşa çalıştıkları oluyordu. Antik kaynaklardan öğrendiğimize göre, bazen yüzlerce işçiye lüzum olmuştur. Gerçi bu işçilerin başında bulunan bir ustabaşının özel atölyesinde, kendisi tarafından örneğin patronun hazırlandığını ve döşenecek yere konulmasında yardımcıları tarafından çalışıldığını, günümüz mozaik sanatçılarının çalışmalarından anlayabiliriz.

Mozaik yapımı işinin, günümüzdeki gibi, antik dünya işçiliğinden bir farkı yoktur. Desenin patronu, etrafı çerçeve çekilerek, örneğin boyutları belli olur; üzerine yerleştirilen çakıl taşı veya tesseralar, alttaki resmin şekillerine göre dizilerek üzerine çimento harcı dökülüyordu. Çimento harcı kuruduktan sonra, kalıbı meydana getiren tahta çerçeve sökülerek, çimento tabakası ters çevrilip döşenecek zeminin içine yerleştiriliyordu.

Vitrivius, mozaik döşemesini 3 tabaka olarak ele almaktadır.

1-Budus: Aşağı yukarı 15 cm. kalınlığındaki harç yatağının bünyesinde, ¾ çakıl taşı, ¼ kireç ve diğer kimyasal elementler bulunmaktadır.

2-Statumen: Muhtemel yumruk büyüklüğünde çakıl taşı tabakası.

3-Nucleus: Çimento tabakası içinde, ¾ ezilmiş kiremit ve ¼ kireç vardır. Bu tabaka gayet iyi elle yoğrulmuş çimento tabakasıdır

Yanıtla

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir